Hoe symboliek rond zwangerschapsverlies vederzacht kan zijn

‘Verdomme!’, sakkerde ik luidop. 12 vrouwen bevestigden met herinschrijving – tot 2 maal toe! – hoezeer ze willen deelnemen aan onze Inspiratiedag rond zinvol omgaan met hun zwangerschapsverlies. Een dag betekenisvol gevuld met zorgzame aandacht voor symboliek en rituelen na hun abortus. We keken er zo naar uit!

Samen met ritueelbegeleidsters Greet en Caroline (her)puzzelden we het programma in elkaar, inhoudelijk en praktisch zo corona-proof als mogelijk. Doch het mocht niet zijn… de grote ‘C’, diens verstrengde bubbel-maatregelen en ons verantwoordelijkheidsgevoel noodzaakten ons tot annulatie van ons beloftevolle initiatief.

En toch… het onverwachte dwong me om iets inspirerends te willen meegeven aan de betrokken vrouwen. Toeval bestaat niet. Een veer kwam op mijn pad gewaaid en die triggerde me.

"Een veertje is een symbool dat vaak terugkomt in verhalen van mensen die ik ontmoet bij Fara. Associaties als vederzacht, kwetsbaarheid, zo licht als een pluimpje, tussen iets en niets, veerkracht, … horen daarbij."

Van daaruit leek het me mooi om daarmee iets te doen… en deed ik aan hen een vrijblijvende suggestie:

“Zoek jezelf een veer en neem die mee naar een troostende plek.  Je kan ook de muziek (hieronder) meenemen. Doe er iets - voor jou - passends mee ter plekke, dit kan iets heel kleins zijn: neem ze gewoon mee en weer naar huis om te bewaren, of laat ze met zorg achter, geef ze mee aan de wind met een gefluisterde wens, … “

Hoe fijn was het om foto’s te mogen ontvangen, veren in alle maten en vormen, op diverse plekken, geïnspireerd door de kracht van het verbindende: van dit wel zelf, maar niet alleen te doen omdat je weet en voelt dat de anderen er ook zijn. 

Tienerzwangerschappen blijven dalen

Het voorbije decennium (tussen 2011 en 2021 – het laatste jaar waarvoor de abortuscijfers beschikbaar zijn) is er sprake van een daling van het aantal tienerzwangerschappen met 50%(*). Deze cijfers werden berekend door Fara vzw, op basis van cijfers van Statbel en de Nationale Evaluatiecommissie van de abortuswet.
 

In 2021 werden er in België 2936 meisjes onder de 20 jaar zwanger (1238 in Vlaanderen, 1305 in Wallonie en 393 in Brussel).

Om vergelijking tussen de gewesten toe te laten, berekende Fara hoeveel zwangerschappen er zijn bij 1000 meisjes tussen de 15 en 19 jaar.  Over heel het land, werden er in 2021 9 meisjes op 1000 zwanger: 

  • 7 op 1000 in Vlaanderen
  • 12 op 1000 in Wallonië
  • 11.4 op 1000 in Brussel

Jongeren kiezen nog net iets vaker voor behoud van de zwangerschap, maar de verhouding tussen het aantal abortussen ten opzichte van het aantal tienerzwangerschappen nadert een gelijke verdeling.

Qua leeftijdsverdeling waren van de 2936 tienermoeders in België in 2021:

  • 1,6% tussen de 10-14 jaar
  • 28.8%  tussen de 15-17 jaar
  • 69.6% 18 of 19 jaar

Nood aan onderzoek!

De dalende cijfers hebben als gevolg dat er minder tot niet wordt geïnvesteerd in onderzoek naar deze doelgroep.
Daardoor weten we steeds minder over deze jongeren: Hoe zit het met het onderwijstraject van jonge ouders? Lukt het hen om op school te blijven en een diploma te behalen? Stromen ze door naar het hoger onderwijs of naar de arbeidsmarkt? Wat gebeurt er met de mama's die na hun zwangerschap niet terugkeren naar de schoolbanken? Wat hebben zij gemist? Wat had hen kunnen helpen? Behalen zij op een later tijdstip hun diploma en zo ja, hoe dan? Hoe zit het met hun kansen op de arbeidsmarkt?
Het laatste onderzoek hierover dateert uit 2009. Recente cijfers zijn dus broodnodig.

Met de resultaten hopen we beleidsmakers en scholen te adviseren, alsook de werking van Fara beter af te stemmen op de noden van de doelgroep.

"Net toen ik me afvroeg waar ik twee veertjes ging vinden, vond ik 2 donsveertjes op ons terras. We lieten ze weg dwarrelen op de rand van de vijver waar we veel tijd spendeerden toen we voor onze keuze stonden. Een stukje loslaten waar ik elke dag mee bezig ben en dat bij mijn partner een doosje opende dat al eventjes (af)gesloten leek. Samen stilstaan bij het moeilijkste loslaten in ons leven ... Niet ongepland, niet ongewenst, maar ingewikkelder dan we aankonden.”

#botsenopgrenzen #liefde #stilstaan #doorgaan #verbinding #stilverdriet

(Geertrui, 36 jaar)

"Hope is a thing with feathers."

- Emily Dickinson

2 donsveertjes wegdwarrelend

En mijn eigen bescheiden ervaring: “Ik liet mijn veer zacht achter in een beeldentuin. Daartoe koos ik met zorg dit kunstwerk dat verbondenheid onder vrouwen voor me uitstraalt. Dit heet 'staring at the leaves' en dat is nu net wat ik doe om rust en troost te voelen, liggend staren naar de wolken of onder een boom... “

#symbool #ritueel #troost #onzichtbaarverlies #verbinding

Of hoe iets verdomds bewegen kan tot iets schoons… hoopvol, komende van een fervent gelover in de helende kracht van schoonheid.

Katleen Alen
Stafmedewerker Fara
Oktober 2020

Inhoud

Lees verder

Fotoverslag: Inspiratiedag symboliek en rituelen na abortus
30 jaar Fara: Bekijk de lezing van Dirk De Wachter
Fara & Spotify: de kracht van muziek

Schrijf je in op de nieuwsbrief

©FARA

Cookies

kennisgeving

Cookies die strikt noodzakelijk zijn voor het functioneren van de website en organisatie Stap 1 van 3