Skip to main content

Elk jaar op 1 februari denk ik terug aan het ritueel van toen

Blog

1 februari 2015, Buggenhout bos. 5 vrouwen, waaronder ikzelf verzamelen aan de rand van het bos. Het doel van onze bijeenkomst: niet loslaten, maar anders vasthouden van hun abortuservaring. Met een warm hart blik ik hierop terug in deze blog.

2 weken eerder...
Ik kwam samen met het groepje ter voorbereiding van ons ritueel. Ieder van hen wilde ‘iets doen’, maar wat het precies zou worden wisten we toen nog niet. Wat we wel wisten was dat we iets SAMEN zouden doen: onder vrouwen die echt begrepen waar het om ging en die het niet alleen voor de ander, maar ook voor zichzelf deden. Door hen, voor elkaar, daar deed ik het ook voor, ingegeven vanuit een persoonlijk geloof in de kracht van verbondenheid. Niet meer, maar ook niet minder.  

Het mocht geen afscheidsritueel worden in de zin van ‘moeten loslaten’, maar een overgangsritueel in de zin van ‘mogen anders vasthouden’.

Na een korte kennismaking, maakten we het stil voor ieders intentie. Daartoe begeleidde ik een fantasie-oefening om dichter te komen tot wat ieder persoonlijk hoopte dat dit ritueel haar zou brengen. Opvallend vond ik hoe mijn verwachting dat ieders doel anders zou zijn - wat zeker mocht -  niet uitkwam. Integendeel, wat ieder voor zichzelf neerschreef kwam grotendeels overeen. Er werd zelfs over onderhandeld zodat het voor iedereen echt klopte.

Het opbergdoosje voor de persoonlijke symbolen
Het opbergdoosje voor de persoonlijke symbolen

Het mocht geen afscheidsritueel worden in de zin van ‘moeten loslaten’, maar een overgangsritueel in de zin van ‘mogen anders vasthouden’, een toekomstgericht stapje verder in hun leren leven met een gemis, met oog voor wat het gebeurde hen bracht. En wat ze nog echt belangrijk vonden? Dat er zowel aandacht was voor persoonlijke inbreng als voor gemeenschappelijke gedragenheid. Er mocht plaats zijn voor zwaarte, maar zeker ook voor ademruimte en lichtheid.

Geïnspireerd door de natuurelementen, zou het iets betekenisvol worden. Ik bracht een inspiratiemap mee en onze breinen stormden erop los. Concreet droomde de ene van flessenpost in zee gooien, de ander dacht aan vuur maken om te verbranden wat ze achter zich wilde laten. Uiteindelijk landden we bij het element aarde en iets begraven. Daar kon iedereen zich sterk in vinden. Iemand zou voor een mooie opbergdoos zorgen zodat iedereen er iets persoonlijk symbolisch in kwijt kon.

En zo geschiedde... 

Daar stonden we dan aan de bosrand. Ietwat onwennig wachtend op elkaar en op wat komen zou.
Samen onderweg, letterlijk en figuurlijk: al wandelend zochten we naar een geschikte plek. Telkens weer was er wel iemand die nog iets aan te merken had waarom die plek toch niet goed genoeg was. Ik moest er zelfs even om lachen en vroeg me oprecht af of we die plek ooit zouden vinden... Maar we vonden ze: dè plek, met grote zorg uitgekozen waar iedereen zich goed bij voelde: onderaan een jong volwassen boom beschermd tussen twee wijze sterke bomen.

De plek werd gemarkeerd door een zelfgebreid hart.

Om de beurt namen we de schop ter hand om te graven. Voor mij voelde dit als daadkracht en doe-liefde aan. Spontaan vormden we een kring rond de put en vroeg ik om elkaar de hand te reiken en plaats te maken voor stilte. Iedereen kon tot zichzelf komen en iets delen. Onzichtbaar verlies werd symbolisch zichtbaar. En de kracht van getuigen sidderde zachtjes de kring rond. Een brief aan haar ‘kindje’, een zelfgemaakt naamloos geboortekaartje, een liedje over ‘mama’, een tekening over haar ‘zoontje’ werden gedragen met samen-zijn, een gedeelde traan, een welgemeende kneep in de hand, … Zelf droeg ik een knuffelhartje bij tot de begraving. Ik draag dan ook ieder van hen en hun kindjes een warm hart toe. Tot slot werd de boom prachtig krachtig gemarkeerd met een zelfgebreid hart, een bijzondere plek om terug te vinden in de helende natuur.

We praatten na bij een etentje om terug in de realiteit te komen. En elk jaar weer op 1 februari denk ook ik terug met melancholie aan ons ritueel van toen.

Katleen Alen
Stafmedewerker Fara
November 2018

In contact komen met lotgenoten?

Fara organiseert meerdere keren per jaar lotgenotencontact rond abortusverwerking. Je komt er in contact met mensen die hetzelfde meemaakten.