Skip to main content

Wat als ouders met een mentale beperking een kind krijgen?

Als ouders met een verstandelijke beperking een kind krijgen, rijzen er doorgaans vragen rond ‘verantwoord’ ouderschap. Maar wat met ‘goed genoeg’ ouderschap?

Uiteraard verdient elk kind een warme veilige thuis en alle ontwikkelingskansen. Maar ouders met een verstandelijke beperking verdienen het ook om vooraf een zo realistisch mogelijk beeld te krijgen over wat ouderschap inhoudt, met zijn mooie en moeilijke kanten.

IQ bepalend voor goed ouderschap?

Het hebben van een licht verstandelijke beperking betekent niet per definitie dat die ouder geen goede opvoeder zou kunnen zijn. Uit onderzoek blijkt zelfs dat het lage IQ geen bepalende factor is voor falend, dan wel geslaagd ouderschap. Het is zelfs zo dat iemand met een gemiddeld of hoog IQ maar met een vroegtijdig gestagneerde emotionele ontwikkeling meer kans maakt om opvoedingsproblemen te krijgen dan iemand met een lager IQ met sterke sociale en emotionele vaardigheden.

Vergroot de draagkracht

Het komt erop aan om zoveel als mogelijk in te zetten op factoren die ‘goed genoeg’ ouderschap stimuleren en de draagkracht van de betrokken ouders vergroten. Dè belangrijkste beschermende factor blijkt sociale steun, een betrokken en bereikbaar netwerk van steunende familie, vrienden en professionals. Het is dan ook goed om dit netwerk, als dat er al is, trachten te verbreden en te versterken. 

Als er weinig of geen sociale steun is, zal er terecht aandacht zijn voor de veiligheid van het betrokken kind, desnoods met vrijwillige of gedwongen pleegplaatsing tot gevolg. Ook in het afstand doen van hun kind en/of hoe ouders zijn op afstand, kan er ondersteuning zijn voor de betrokken ouders. Niet in het minst om een volgende zwangerschap te voorkomen.

Realistisch zelfbeeld?

Daarnaast is het zinvol om te werken aan een realistisch zelfbeeld van de betrokken ouders. Ouders die hun eigen mogelijkheden en beperkingen overschatten, gaan ervan uit dat ze geen hulp nodig hebben of willen zich net bewijzen. Zij zullen steun dan eerder ervaren als bemoeienis. Ouders met daarentegen een realistisch zicht op de eigen mogelijkheden en beperkingen, zullen meer bereid zijn om hulp te aanvaarden, zoals opvoedingsondersteuning. 

Andere factoren, zoals de leeftijd van het kind en de kans dat het kind zelf ook een verstandelijke beperking heeft, spelen doorgaans ook een rol in de moeilijkheidsgraad (draaglast) van de opvoeding. Vanaf 6 jaar blijkt de opvoeding voor ouders met een mentale beperking vaak moeilijker en uiteraard ook wanneer het kind de beperking van 1 of beide ouders erfde.

Een realistisch beeld van het jonge ouderschap met de real care baby?

De oefenbaby kan een manier zijn om de impact van een pasgeboren baby op het dagelijks leven in te schatten en zich zo goed mogelijk voor te bereiden op het jonge ouderschap. Contacteer Fara voor alle mogelijkheden en meer informatie over de ontlening van de real care baby.